آرشیو مهر ماه 1403

نکاتی کوتاه و موثر از نظر روانشناس بالینی مهدی صارمی نژاد

روان ما چطوری از طریق بدنمون با ما صحبت میکنه؟!

۴۲ بازديد
مهدی صارمی نژاد- روان تنی

زمان هایی هست که روان ما بخاطر بی توجهی که بهش میکنیم، از طریق بدنمون با ما صحبت میکنه که بهش اصطلاحا روان تنی میگن.
چند نمونه بارز از روان تنی ها شامل موارد زیر میشه:

معده درد و نفخ شکم
یکی از شایع ترین عوارضی که استرس و اضطراب می تونن به دنبال داشته باشن، مشکلات گوارشی مانند درد معده و نفخ شکمه.
بسیاری از ما تجربه کردیم که قبل از یک امتحان مهم، یک مصاحبه کاری، یا هر رویداد استرس زایی، احساس ناراحتی و دل پیچه ای در ناحیه شکم داریم.

سردرد
بسیاری از افراد، به خصوص در زمان های پر استرس، تجربه سردرد های مداوم یا گاه به گاه دارن.
انواع سردرد های مرتبط با استرس:
سردرد های تنشی: شایع ترین نوع سردرد مرتبط با استرسه.
این نوع سردرد با احساس فشار یا باندی سفت دور سر توصیف میشه.
میگرن: استرس یکی از عوامل محرک میگرنه.
افراد مبتلا به میگرن ممکنه قبل از حمله میگرنی، احساس اضطراب یا استرس داشته باشن.

گرفتگی عضلات
هنگامی که تحت فشار یا استرس هستیم، بدن ما واکنش های فیزیولوژیکی خاصی نشون میده. یکی از این واکنش ها، منقبض شدن عضلاته. عضلات گردن، شانه ها و فک بیشترین تاثیر را از این انقباض ها میپذیرن.

سرماخوردگی و ضعف سیستم ایمنی
استرس و اضطراب مزمن میتونه باعث کاهش اختلال در عملکرد سیستم ایمنی بشه. این به معنی اینه که بدن در برابر عفونت ها، از جمله ویروس سرماخوردگی، آسیب پذیرتر میشه.
علاوه بر این، استرس باعث افزایش سطح کورتیزول میشه که میتونه به التهاب مزمن در بدن منجر بشه. التهاب مزمن نیز به نوبه خود، سیستم ایمنی رو تضعیف میکنه.

تپش قلب
تپش قلب و استرس، دو پدیده ای هستن که اغلب باهم مرتبط هستن. زمانی که فردی تحت استرس قرار میگیره، بدنش واکنش های فیزیولوژیکی خاصی نشون میده که یکی از اونها افزایش ضربان قلبه.

بیماری های روان تنی چرا به وجود میان؟

استرس و اضطراب:
استرس های مزمن، اضطراب های شدید و فشارهای روانی میتونن سیستم ایمنی بدن رو تضعیف بکنن و باعث ایجاد اختلال در عملکرد اندام های مختلف میشن.
سرکوب احساسات:
سرکوب احساسات منفی مانند خشم، غم و ترس میتونه به صورت علائم جسمی مانند سردرد، درد معده یا مشکلات پوستی بروز پیدا کنه.

پس در این مواقع سعی کنیم به روانمون هم توجه لازم رو کنیم تا به روان تنی تبدیل نشن.

توصیه هایی به پدر و مادر ها

۳۹ بازديد
مهدی صارمی نژاد-توصیه به پدر و مادر

چند توصیه به پدر و مادر های عزیز:

+بچه هارو مجبور نکنید غذایی که دوست ندارن رو بخورن، شما خودتون هم غذایی که دوست ندارید رو نمیخورید چرا به اونا تحمیل میکنید؟!

+با بقیه مقایسه ش نکنید. با این کار بهش انگیزه نمیدید فقط عزت نفسس رو ازش میگیرید.

+وقتی از مدرسه و دانشگاه میاد خسته ست، یه ریز سوال پیچش نکنید، بذارید یه نفس بکشه بعد سر فرصت حرف میزنید.

+بذارید با دوستاش وقت بگذرونه، آدمی که روان سالم داره با دوستاش معاشرت میکنه.
اون بچه ای که شما میخواید جایی نره و چیزی نگه روان سالم براش نمیمونه.

+بجای دیدن صرفا نتیجه، تلاشش رو تحسین کنید. بذارید یاد بگیره تلاش کنه بجای اینکه به یه کمال گرایی بشه که ترس از شروع کردن و رقابت داره.

+در انتها سعی کنید بین بچه ها فرق نذارید، بچه ها از رفتارتون متوجه میشن حالا هرچقدر منکرش بشید.

تنهایی یا احساس تنهایی

۳۹ بازديد
مهدی صارمی نژاد - تنهایی


تنهایی یه وضعیت فیزیکی و عینی هست.
احساس تنهایی یه تجربه شناختی و عاطفی هست.

تنهایی به معنی عدم حضور دیگران در کنار فرد هست.
احساس تنهایی به معنی اینه که فرد خودش رو از دیگران جدا و طرد شده میدونه.

تنهایی از "نبودن در کنار دیگران" میاد.
احساس تنهایی از "نبودن در کنار خود" میاد، حتی در میان انبوهی از جمعیت.

تنهایی میتونه فرصتی غنی برای اندیشه درباره ی مسائل بنیادی زندگی، فلسفه زیستی و خودشناسی باشه.
احساس تنهایی میتونه بر سلامت روان و جسم فرد تاثیرات منفی بذاره که اغلب نیاز به توجه و مراقبت داره.

تنهایی معمولا با احساساتی مثل خوشنودی، خرسندی، نشاط، آرامش، امید و انگیزه همراهه.
احساس تنهایی معمولا با احساساتی مثل غم، اندوه، اضطراب، شرم، گناه، بی انگیزگی، بی رمقی و ناامیدی همراهه.

فرد توی تنهایی میتونه بر فعالیت های مورد علاقه تمرکز کنه، خلاقیت و نوآوری کنه و از زندگی لذت ببره.
احساس تنهایی میتونه امید، انگیزه و توانایی فرد برای انجام کارها رو ازش بگیره.

تنهایی ممکنه ناشی از تصمیم فرد برای تنها بودن یا عوامل بیرونی مانند موقعیت جغرافیایی یا شرایط زندگی باشه.
احساس تنهایی میتونه ناشی از زخم های کودکی، طرد شدن، کمبود محبت و توجه، افسردگی و فقدان ارتباطات معنادار باشه.

تاثیرات تروما در زندگی روزمره

۳۸ بازديد
مهدی صارمی نژاد- تروما


تروما میتونه عملکرد مغز رو به روش های مختلفی مختل کنه و باعث علائم و رفتار های مختلفی بشه.
در اینجا چندتا از مکانیسم های اصلی ای که باعث این اتفاق میشن رو بررسی میکنیم:

بیش فعالی آمیگدال
آمیگدال قسمتی از مغزه که احساسات رو پردازش میکنه. این قسمت، در افرادی که تروما رو تجربه کردن میتونه بیش از حد فعال بشه. این موضوع میتونه باعث هوشیاری مداوم و اضطراب بشه و آروم شدن رو برای فرد سخت میکنه.

تغییر در سطوح انتقال دهنده های عصبی
هورمون های استرس: تروما میتونه باعث افزایش سطوح هورمون های استرس مثل کورتیزول بشه که میتونه روی خلق و خو، حافظه و سلامتی جسمی تاثیر منفی بذاره.

کاهش سروتونین و دوپامین
این انتقال دهنده های عصبی نقش مهمی در تنظیم خلق و خو و سیستم پاداش مغز ایفا میکنن. تروما میتونه تعادلشون رو بهم بزنه و باعث افسردگی، اضطراب و مشکل لذت بردن از چیزها بشه.

عدم تنظیم قشر پیش پیشانی
قشر پیش پیشانی که مسئول تفکر منطقی و تصمیم گیری هست تحت تاثیر تروما قرار میگیره. این موضوع میتونه باعث رفتار های تکانشی، مشکل در تمرکز و قضاوت ضعیف بشه.

گسستگی از واقعیت
یه راه مقابله ای که بعضی ها در برابر تروما به کار میگیرن، جدایی از تجربیات تروماتیک شون هست که شامل احساس جدا شدن از بدن یا محیط اطرافشون میشه.
این موضوع میتونه باعث بی حسی احساسی، مشکل در تمرکز و مشکلات حافظه بشه.

ترس از چیزهای بی خطر
مغز میتونه محرک های خنثی رو به رویداد تروماتیک مرتبط کنه و باعث ترس از اونا بشه حتی اگه تهدید اصلی دیگه وجود نداشته باش. این موضوع میتونه باعث رفتار های اجتنابی و ترس از چیزهای خاص بشه.

تروما میتونه روال زندگی روزمره ما رو بهم بزنه پس خیلی مهمه که اگر نشونه های تروما رو در خودمون میبینیم حتما از یک متخصص کمک بگیریم.
 

انجماد عملکردی یا Functional freez

۳۹ بازديد
مهدی صارمی نژاد- انجماد عملکردی

این عبارت برای توصیف وضعیتی استفاده میشود که فرد بعد از یک استرس شدید یا یک اتفاق وحشتناک، خشک و بی حرکت میشود.
اتفاقاتی مثل:
تجربه های تروماتیک: سوء استفاده فیزیکی یا عاطفی، تصادف، جنگ و ..
اختلالات اضطرابی: حملات پانیک، فوبیا
استرس شدید: فشار کاری زیاد، مشکلات مالی، مشکلات ارتباطی و ...
اختلال استرس پس از سانحه (PTSD)

علائم این وضعیت

علائم عاطفی مثل:
احساس بی حسی یا جدا شدن
احساس غرق شدن یا درماندگی
احساس جدا شدن از واقعیت
مشکل در پردازش افکار یا احساسات
احساس اینکه انگار از بیرون به خودتان نگاه میکنید

علائم فیزیکی مثل:
حالت تهوع یا سرگیجه
تنش عضلانی یا انقباض
ضربان قلب آروم و تنفس کند
حالت تهوع یا سرگیجه



اما علائم انجماد عملکردی در نگاه اول مشابه علائم افسردگی است و ممکن است افراد را دچار نگرانی کند.
بله علایم این دو وضعیت شبیه به هم هستند اما چند تفاوت کلیدی دارند که باید به آنها توجه کرد:

1.مدت زمان
انجماد عملکردی معمولا موقتی است درحالی که افسردگی معمولا طولانی تر می باشد.
2.تمرکزِ موضوع
انجماد عملکردی در درجه اول یک واکنش به تهدید است، در حالی که افسردگی یک اختلال خلقی است که تاثیر گسترده تری بر زندگی فرد دارد.
3.حالت ذهنی
انجماد عملکردی یک حالت بقاست، درحالی که افسردگی شامل یک احساس فراگیر ناامیدی، پوچی و بی ارزشی ست.

لازم به ذکر است ممکن است همپوشانی بین این دو وضعیت وجود داشته باشد. یعنی شخصی که یک رویداد تروماتیک را تجربه میکند ممکن است مستعد ابتلا به افسردگی هم باشد یا فردی که افسردگی دارد ممکن است در شرایط استرس زا دچار دوره های انجماد عملکردی بشود.

چند ویژگی زوج های موفق

۳۵ بازديد
مهدی صارمی نژاد-ویژگی زوج های موفق

داشتن رابطه موثر و موفق خواسته ی همه ی ما هست،
اما توی این پست چند نمونه از ویژگی های زوج های موفق رو باهم میخونیم:

1.از بگو مگو و صحبت درباره ی مشکلات نمیترسن چون نحوه حل مشکلات رو بدن.
حتی در بهترین روابط هم بحث و تعارض وجود داره، اما چیزی که مهمه نحوه حل کردن مشکلاته

2.انتظار ندارن که هر روز رابطه شون بی عیب و نقص باشه.
گاهی اوقات ممکنه حس های منفی ای رو نسبت به هم تجربه کنن اما اجازه نمیدن که این حس ها روی رابطه شون اثر منفی بذاره.

3.از تعهدی که نسبت به هم دارن لذت میبرن.
لذت باهم بودن رو به با این و اون بودن ترجیح میدن.

4.همونطور که با هم حرف های منطقی و جدی میزنن، به وقتش اصطلاحا دیوونه بازی هم میکنن.
و همدیگه رو بخاطر دیوونه بازی هاشون قضاوت نمیکنن.

5.تلاشی برای تغییر دادن اجباری همدیگه نمیکنن.
به قول آلن شوارتز: "هر رابطه ای مبتنی بر تلاش برای اصلاح دیگری محکوم به شکسته."

احساس ناکافی بودن یا عدم کفایت

۴۰ بازديد
مهدی صارمی نژاد- ناکافی یودن


احساس ناکافی بودن یا عدم کفایت یک تجربه روانی رایج است که می‌تواند تأثیر منفی زیادی بر زندگی فرد بگذارد.
این احساس معمولاً شامل افکار و باورهایی درباره عدم توانایی، ارزش یا شایستگی خود در مقایسه با دیگران است.



علل احساس ناکافی بودن:
1.تربیت و دوران کودکی و انتظارات زیاد والدین، انتقادهای مداوم، یا مقایسه با دیگران در دوران کودکی می‌تونه به ایجاد این احساس منجر بشه.

2.مقایسه مداوم خود با دیگران، به ویژه در شبکه‌های اجتماعی، می‌تونه احساس ناکافی بودن رو تقویت کنه.

3.همچنین تجربیات منفی مثل شکست‌ها، ناکامی‌ها و تجربیات منفی مکرر می‌تونه به ایجاد حس ناکافی بودن کمک کنه.

4.افرادی با ویژگی‌های شخصیتی مانند کمال‌گرایی و اضطراب بیشتر مستعد تجربه حس ناکافی بودن هستن .

5.قرار دادن انتظارات بیش از حد از خود می‌تواند باعث ایجاد فشار و احساس ناکافی بودن شود.


احساس ناکافی بودن میتونه باعث عدم اعتماد به نفس، اضطراب و افسردگی، اجتناب از چالش ها و حتی درگیر شدن در روابط ناسالم بشه.

راه‌های مدیریت و بهبود احساس ناکافی بودن:
اولین مرحله برای مدیریت این احساس شناخت و پذیرشش هست اینکه ببینید کی و چرا این احساس به وجود میاد.
مرحله ی بعد شناسایی الگوهای فکری منفی که بعد از این احساس ایجاد میشن هست.
تعیین اهداف کوچک و دست یافتنی و جشن بعد از موفقیت هرچند کوچک میتونه به تقویت اعتماد به نفس و کنترل حس ناکافی بودن کمک کنه.
تلاش کنید بجای تمرکز بر نقاط منفی روی نقاط قوت و موفقیت هاتون تمرکز کنید.
و خودتون رو کمتر با دیگران مقایسه کنید.

در انتها این راهکارها میتونه به تدریج این احساس رو کاهش بده اما اگر بسیار اذیتتون میکنه و یا نمیتونید الگوهای منفی بعدش رو شناسایی و کنترل کنید حتما از یک متخصص کمک بگیرید.