نکاتی کوتاه و موثر از نظر روانشناس بالینی و مشاور شیراز، مهدی صارمی نژاد

تنهایی یه وضعیت فیزیکی و عینی هست.
احساس تنهایی یه تجربه شناختی و عاطفی هست.

تنهایی به معنی عدم حضور دیگران در کنار فرد هست.
احساس تنهایی به معنی اینه که فرد خودش رو از دیگران جدا و طرد شده میدونه.

تنهایی از "نبودن در کنار دیگران" میاد.
احساس تنهایی از "نبودن در کنار خود" میاد، حتی در میان انبوهی از جمعیت.

تنهایی میتونه فرصتی غنی برای اندیشه درباره ی مسائل بنیادی زندگی، فلسفه زیستی و خودشناسی باشه.
احساس تنهایی میتونه بر سلامت روان و جسم فرد تاثیرات منفی بذاره که اغلب نیاز به توجه و مراقبت داره.

تنهایی معمولا با احساساتی مثل خوشنودی، خرسندی، نشاط، آرامش، امید و انگیزه همراهه.
احساس تنهایی معمولا با احساساتی مثل غم، اندوه، اضطراب، شرم، گناه، بی انگیزگی، بی رمقی و ناامیدی همراهه.

فرد توی تنهایی میتونه بر فعالیت های مورد علاقه تمرکز کنه، خلاقیت و نوآوری کنه و از زندگی لذت ببره.
احساس تنهایی میتونه امید، انگیزه و توانایی فرد برای انجام کارها رو ازش بگیره.

تنهایی ممکنه ناشی از تصمیم فرد برای تنها بودن یا عوامل بیرونی مانند موقعیت جغرافیایی یا شرایط زندگی باشه.
احساس تنهایی میتونه ناشی از زخم های کودکی، طرد شدن، کمبود محبت و توجه، افسردگی و فقدان ارتباطات معنادار باشه.

این عبارت برای توصیف وضعیتی استفاده میشود که فرد بعد از یک استرس شدید یا یک اتفاق وحشتناک، خشک و بی حرکت میشود.
اتفاقاتی مثل:
تجربه های تروماتیک: سوء استفاده فیزیکی یا عاطفی، تصادف، جنگ و ..
اختلالات اضطرابی: حملات پانیک، فوبیا
استرس شدید: فشار کاری زیاد، مشکلات مالی، مشکلات ارتباطی و ...
اختلال استرس پس از سانحه (PTSD)

علائم این وضعیت

علائم عاطفی مثل:
احساس بی حسی یا جدا شدن
احساس غرق شدن یا درماندگی
احساس جدا شدن از واقعیت
مشکل در پردازش افکار یا احساسات
احساس اینکه انگار از بیرون به خودتان نگاه میکنید

علائم فیزیکی مثل:
حالت تهوع یا سرگیجه
تنش عضلانی یا انقباض
ضربان قلب آروم و تنفس کند
حالت تهوع یا سرگیجه



اما علائم انجماد عملکردی در نگاه اول مشابه علائم افسردگی است و ممکن است افراد را دچار نگرانی کند.
بله علایم این دو وضعیت شبیه به هم هستند اما چند تفاوت کلیدی دارند که باید به آنها توجه کرد:

1.مدت زمان
انجماد عملکردی معمولا موقتی است درحالی که افسردگی معمولا طولانی تر می باشد.
2.تمرکزِ موضوع
انجماد عملکردی در درجه اول یک واکنش به تهدید است، در حالی که افسردگی یک اختلال خلقی است که تاثیر گسترده تری بر زندگی فرد دارد.
3.حالت ذهنی
انجماد عملکردی یک حالت بقاست، درحالی که افسردگی شامل یک احساس فراگیر ناامیدی، پوچی و بی ارزشی ست.

لازم به ذکر است ممکن است همپوشانی بین این دو وضعیت وجود داشته باشد. یعنی شخصی که یک رویداد تروماتیک را تجربه میکند ممکن است مستعد ابتلا به افسردگی هم باشد یا فردی که افسردگی دارد ممکن است در شرایط استرس زا دچار دوره های انجماد عملکردی بشود.

داشتن رابطه موثر و موفق خواسته ی همه ی ما هست،
اما توی این پست چند نمونه از ویژگی های زوج های موفق رو باهم میخونیم:

1.از بگو مگو و صحبت درباره ی مشکلات نمیترسن چون نحوه حل مشکلات رو بدن.
حتی در بهترین روابط هم بحث و تعارض وجود داره، اما چیزی که مهمه نحوه حل کردن مشکلاته

2.انتظار ندارن که هر روز رابطه شون بی عیب و نقص باشه.
گاهی اوقات ممکنه حس های منفی ای رو نسبت به هم تجربه کنن اما اجازه نمیدن که این حس ها روی رابطه شون اثر منفی بذاره.

3.از تعهدی که نسبت به هم دارن لذت میبرن.
لذت باهم بودن رو به با این و اون بودن ترجیح میدن.

4.همونطور که با هم حرف های منطقی و جدی میزنن، به وقتش اصطلاحا دیوونه بازی هم میکنن.
و همدیگه رو بخاطر دیوونه بازی هاشون قضاوت نمیکنن.

5.تلاشی برای تغییر دادن اجباری همدیگه نمیکنن.
به قول آلن شوارتز: "هر رابطه ای مبتنی بر تلاش برای اصلاح دیگری محکوم به شکسته."

احساس ناکافی بودن یا عدم کفایت یک تجربه روانی رایج است که می‌تواند تأثیر منفی زیادی بر زندگی فرد بگذارد.
این احساس معمولاً شامل افکار و باورهایی درباره عدم توانایی، ارزش یا شایستگی خود در مقایسه با دیگران است.



علل احساس ناکافی بودن:
1.تربیت و دوران کودکی و انتظارات زیاد والدین، انتقادهای مداوم، یا مقایسه با دیگران در دوران کودکی می‌تونه به ایجاد این احساس منجر بشه.

2.مقایسه مداوم خود با دیگران، به ویژه در شبکه‌های اجتماعی، می‌تونه احساس ناکافی بودن رو تقویت کنه.

3.همچنین تجربیات منفی مثل شکست‌ها، ناکامی‌ها و تجربیات منفی مکرر می‌تونه به ایجاد حس ناکافی بودن کمک کنه.

4.افرادی با ویژگی‌های شخصیتی مانند کمال‌گرایی و اضطراب بیشتر مستعد تجربه حس ناکافی بودن هستن .

5.قرار دادن انتظارات بیش از حد از خود می‌تواند باعث ایجاد فشار و احساس ناکافی بودن شود.

احساس ناکافی بودن میتونه باعث عدم اعتماد به نفس، اضطراب و افسردگی، اجتناب از چالش ها و حتی درگیر شدن در روابط ناسالم بشه.

راه‌های مدیریت و بهبود احساس ناکافی بودن:
اولین مرحله برای مدیریت این احساس شناخت و پذیرشش هست اینکه ببینید کی و چرا این احساس به وجود میاد.
مرحله ی بعد شناسایی الگوهای فکری منفی که بعد از این احساس ایجاد میشن هست.
تعیین اهداف کوچک و دست یافتنی و جشن بعد از موفقیت هرچند کوچک میتونه به تقویت اعتماد به نفس و کنترل حس ناکافی بودن کمک کنه.
تلاش کنید بجای تمرکز بر نقاط منفی روی نقاط قوت و موفقیت هاتون تمرکز کنید.
و خودتون رو کمتر با دیگران مقایسه کنید.

در انتها این راهکارها میتونه به تدریج این احساس رو کاهش بده اما اگر بسیار اذیتتون میکنه و یا نمیتونید الگوهای منفی بعدش رو شناسایی و کنترل کنید حتما از یک متخصص کمک بگیرید.

‏دکتر بروس فیشر درمانگر طلاق
در کتاب بازسازی زندگی بعد از طلاق و جدایی
چندتا از دلایل اشتباه برای ازدواج رو بیان کرده که باهم مرور میکنیم:

۱.فرار از تنهایی
۲.فرار از محیط خونه و والدین
۳.باور اشتباه به اینکه هر کسی یک روز باید ازدواج کنه و نباید مجرد بمونه!
۴.‏باور این موضوع که فقط افرادی که نتونستن کسی رو پیدا کنن مجرد میمونن!
۵.نیاز به مراقبت کردن یا مورد مراقبت قرار گرفتن
۶.فقط بخاطر عاشق شدن!(اینجا لازمه اشاره کنم وجود عشق صرفا برای ازدواج کافی نیست)
۷.به دنبال جستوجوی استقلالی که در خانواده سرکوب شده.
۸.التیام از رابطه شکست خورده که با ازدواج به دنبال ترمیم اون هستن
۹.ارضای نیاز های مالی
۱۰.فقط برای رفع نیاز جنسی
۱۱.احساس گناه نسبت به اینکه اون شخص نمیتونه بدون من زندگی کنه!

و در انتها،
لطفا برای ترحم با کسی ازدواج نکنید.

ترس و انواع آن
ترس و ترسیدن یکی از احساسات طبیعی انسان است که به او نسبت به خطری که در آینده نزدیک به منظور داشتن آمادگی دفاعی لازم هشدار میدهد.
اما گاهی ترسیدن نسبت به خطری اتفاق می افتد که احتمال وقوع آن بسیار پایین است.
مانند کسانی که از پرواز با هواپیما به دلیل سقوط میترسند.
به همین دلیل ترس و ترسیدن باید کنترل شده باشد تا شما بتوانید از مسیر زندگی خود لذت ببرید.
انواع ترس:
1)ترس های مخرب
2)ترس های سازنده

انواع ترس های مخرب:
ترس های ظاهری
ترس هایی که مربوط به احساسات درونی ما هستند
ترس های زیر بنایی

انواع ترس های سازنده:
ترس های هشدار دهنده
ترس های به وقوع پیوسته

برای رهایی از انواع ترس بهترین روش رویارویی با خود ترس است اما نبایست عامل ترس آور آسیب جدی به ما بزند. بنابراین با توجه به تقسیم بندی بالا ابتدا با ترس های درونی آشنا و از طریق کمک گرفتن از یک متخصص با آنها روبرو شوید.

تروما باعث میشه رفتار های تکانشی داشته باشیم، یعنی بدون فکر و از روی احساسات لحظه ای عمل میکنیم و بعد، از کرده خودمون پشیمون میشیم

چرا این اتفاق می افته و چه کار کنیم؟

تروما در حوزه روان به شرایط یا حوادثی گفته میشه که اثرات بلند مدت بر روان ما به جا بذارن و تنظیمات سیستم عصبی ما رو به هم بریزن.
ویژگی بارزِ زندگی کردن در یک بدن تروما زده اینه که به طور پیوسته از احساسات و عواطف خودمون فرار میکنیم.
از اونجایی که ممکنه این عواطف بسیار دردناک یا کلافه کننده باشن ما ترجیح میدیم به طور آگاهانه با اونها روبرو نشیم اما این عواطف با همون شدت در بدن ما حضور دارن. مغز ما برای کم کردن فشار ناشی از این عواطف به طور غریزی ما رو به سمت کارهایی که از این فشار رها بشیم میکشونه حتی به صورت موقتی. به همین خاطر تمایل شدیدی برای خرید کردن، الکل، غذا خوردن، وارد شدن در رابطه جدید و ... در خودمون احساس میکنیم.
وقتی ما یاد نگرفته باشیم که به هنگام داشتن عواطف شدید و افکار مزاحم ناشی از اونها چطور آگاهانه خودمون رو آروم کنیم، کنترل اوضاع به دست عواطف ما می افته و نتیجه اون، رفتار های تکانشی بی فکر و نسنجیده میشه.
این رفتار های تکانشی راهکار (سریع و موقتی)مغز ماست تا بدنمون رو از این فشار درونی نجات بده اما مشکلی که وجود داره اینه که این رفتارهای تکانشی در بلند مدت حس و حال مارو بدتر میکنن.
توانایی ما برای تنظیم عواطفمون، فکر کردن به نتیجه رفتارمون و در نظر گرفتن جوانب مختلف بسیار به این بستگی داره که تنظیمات سیستم عصبی ما چطور باشه .ما در حالت پاراسمپاتیک و فعال شدن شاخه شکمی عصب واگ میتونیم این کارها رو انجام بدیم.
در این حالتِ سیستم عصبی هست که ما میتونیم به جای رفتار های تکانشی به قسمت منطقی مغز خودمون دسترسی داشته باشیم.
برای اینکه فعال شدن این حالت از سیستم عصبی ما راحت تر بشه و در نتیجه کمتر گرفتار رفتار های تکانشی بشیم، بدن ما باید خواب و تغذیه مناسب داشته باشه. باید یاد بگیریم چطور از تنفس عمیق برای ایجاد وقفه استفاده کنیم. با این کار راه برای حس کردن و درک کردن عواطف شکل گرفته در درونمون باز میشه.
این کار نیاز به تلاش، تمرین و مقدار زیادی خود شفقتی داره.

پیچیده ترین کسی که باید او را ببخشید خودتان هستید...
وقتی متوجه میشویم که مدت زمان زیادی را در رابطه ای ناسالم مانده ایم، اجازه ی بدرفتاری بیش از حد را داده ایم یا کمتر از آنچه استحقاقش را داشته ایم پذیرفته ایم،
ممکن است وارد مارپیچ نفرت از خود شویم.
پس از همه ی این اتفاق ها، زمانی که تصمیم به رفتن وقطع رابطه میگیریم، احساس گناه یقه مان را میگیرد.
بدانید که پشت هر رابطه ی عاطفی، دوستانه یا خانوادگی که تمام میشود سال ها تلاش برای بهبود آن وجود دارد.
ممکن است مجبور شوید قطع رابطه را انتخاب کنید؛ انتخابی که برای شما مناسب است اما باعث ناامیدی دیگران میشود و برای همین احساس گناه میکنید.
القای این احساس لزوما به این خاطر نیست که شما کار اشتباهی انجام میدهید.
وقتی احساس میکنید گزینه ی دیگری وجود ندارد و تصمیمی دشوار میگیرید، فراموش نکنید که بابت تلاش ها و تصمیم گیری های سخت خود با خودتان مهربان باشید.

از کتاب "به دور از تنش"
راهنمای مدیریت روابط ناسالم خانوادگی